WZROKOWA SYGNALIZACJA STATKÓW

Przepisy dotyczące żegludze śródlądowej regulują użycie sygnalizacji wzrokowej na statkach, aby zapewnić bezpieczeństwo i płynność ruchu na wodach śródlądowych. Należą do nich międzynarodowe konwencje, takie jak Konwencja o Regulaminie Ruchu na Wodach Śródlądowych (CEVNI), oraz lokalne regulacje poszczególnych państw.

W Polsce regulacje prawne dotyczące wzrokowej sygnalizacji wzrokowej statku zawarte są w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie przepisów żeglugowych na śródlądowych drogach wodnych (Dz.U. 2003 nr 212 poz. 2072).

 


 

ŚWIATŁA NAWIGACYJNE

Istnieją szczegółowe wymagania dotyczące konfiguracji świateł nawigacyjnych, które muszą być spełnione przez wszystkie jednostki pływające. Te wymagania określają kolor, zasięg widoczności, położenie oraz okoliczności, w których światła powinny być używane, co pozwala na jednoznaczne określenie pozycji, kursu i typu statku. Światła te muszą być tak zaprojektowane i rozmieszczone, aby inne jednostki mogły łatwo interpretować sygnały wizualne, co ma kluczowe znaczenie dla zapobiegania kolizjom i zrozumienia nawigacyjnych intencji statków w różnorodnych warunkach żeglugowych.

Rodzaje świateł na statkach:

Światło masztowe – jaskrawe białe światło, oświetlające nieprzerwanie łuk widnokręgu o kącie 225° i tak ustawione, aby świeciło od kierunku prosto w przód do 22,5° poza trawers każdej burty statku; na statkach, na których brak zasilania elektrycznego, zamiast światła jaskrawego może być stosowane światło jasne; w przypadku przepisów dotyczących obniżenia światła masztowego powinno ono być zastąpione światłem jasnym.

Światło burtowe – jasne zielone światło z prawej burty i jasne czerwone światło z lewej burty, każde oświetlające nieprzerwanie łuk widnokręgu o kącie 112,5° i tak ustawione, aby świeciło od kierunku prosto w przód do 22,5° poza trawers odpowiedniej burty, przy czym światło burtowe powinno być umieszczone nie więcej niż 1 m od burty.

Światło rufowe – jasne lub zwykłe białe światło, oświetlające nieprzerwanie łuk widnokręgu o kącie 135° i tak ustawione, aby świeciło od kierunku prosto w tył do 67,5° z każdej burty,

Światło widoczne ze wszystkich stron – światło oświetlające nieprzerwanie łuk widnokręgu o kącie 360°.

Światła powinny mieć natężenie stałe i równomierne, chyba że przepisy nie stanowią inaczej.

 


 

TABLICE FLAGI I PROPORCE

Statki mogą używać flag sygnałowych do komunikowania różnych informacji, takich jak zamiar zmiany kursu, sytuacje awaryjne lub potrzeba pomocy.

Oznakowanie te wywieszane jest w najwyższym punkcie statku w sposób zapewniający jego widoczność z każdej strony statku.  Aby znaki były czytelne dla innych użytkowników dróg wodnych określono minimalne wymiary tych znaków.

 

Tablice i flagi używane do sygnalizacji powinny przyjmować formę prostokątów, natomiast proporczyki powinny mieć kształt równoramiennych trójkątów.

Tablice, flagi i proporce nie powinny być zabrudzone lub wyblakłe.
 

Wymiary tablic, flag i proporców powinny zapewniać ich dobrą widoczność; warunek ten uważa się za spełniony, jeżeli:

  • tablice i flagi mają długość i szerokość co najmniej 1 m, a dla małych statków – co najmniej 0,6 m;
  • proporce mają długość co najmniej 1 m i szerokość przy drzewcu co najmniej 0,5 m.
Statki wodnego pogotowia ratunkowego mogą pokazywać białą kwadratową flagę ze znakiem niebieskiego krzyża, o boku około 0,6 m

 

 

WALCE KULE I STOŻKI

Walce, kule, stożki i podwójne stożki określone w niniejszych przepisach mogą być zastąpione innymi znakami, które z dalszej odległości mają taki sam wygląd.
Walce, kule i stożki nie powinny być zabrudzone lub wyblakłe.
 

Wymiary znaków powinny zapewniać ich dobrą widoczność; warunek ten uważa się za spełniony, jeżeli:

 
  • wysokość walca jest większa niż 0,8 m, a średnica podstawy jest większa niż 0,5 m;
  • średnica kuli jest większa niż 0,6 m;
  • wysokość stożka jest większa niż 0,6 m, a średnica podstawy jest większa niż 0,6 m;
  • wysokość podwójnego stożka jest większa niż 0,8 m, a średnica podstaw jest większa niż 0,5 m.

 

 

 

 

 

 

Przykłady praktycznego zastosowania:

 

 

 


 

PODSUMOWANIE

Zrozumienie i przestrzeganie przepisów dotyczących sygnalizacji wzrokowej w żegludze śródlądowej jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa na wodzie. Poprzez dokładne śledzenie wymogów dotyczących świateł nawigacyjnych, flag sygnałowych i specjalnych znaków, załogi statków mogą skutecznie komunikować swoje intencje, pozycję i status, minimalizując ryzyko kolizji i innych niebezpiecznych sytuacji.

 

Szczegółowe omówienie sygnalizacji wzrokowej statków z podziałem na sygnalizacje w drodze, sygnalizację na postoju oraz sygnalizację specjalną omówiono w kolejnej części szkolenia.